Anna Markowska

Dwa przełomy. Sztuka polska po 1955 i 1989 roku

Wysyłamy w ciągu 5 dni
Przekierowanie zewnętrzne
ISBN:
978-83-231-2762-8
Rok wydania:
2012
Liczba stron:
498
Nr wydania:
pierwsze
Typ okładki:
twarda z obwolutą
Format:
148 x 210 mm
Seria:
Monografie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej
Wydawca:
Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

40,00 zł

twarda z obwolutą

Anna Markowska

Dwa przełomy. Sztuka polska po 1955 i 1989 roku

Kategoria produktu:

Dwa przełomy. Sztuka polska po 1955 i 1989 roku to próba opowieści o powojennej sztuce polskiej poprzez - z jednej strony - znaczące pominięcia i powody takich wykluczeń, a z drugiej - poprzez stopniowe ujawnianie się kontrowersyjnych zmian dotyczących sztuki i ścieranie się różnic. Daremna nostalgia za tym, co nie zostało wypowiedziane ze względu na polityczny konsensus zderza się w książce z olśnieniem wolnością i jej pluralizmem. To właśnie artystyczne utarczki często najdobitniej uświadamiały sztywne granice społecznych akceptacji, tak jak wcześniej - w okresie PRL-u - dotkliwy brak dyskursu tożsamościowego (m.in. feministycznego, gejowskiego) czy kompensacyjny charakter oficjalnej sztuki nowoczesnej wskazywał bezapelacyjnie i ostatecznie na dzieła, które mogą być uznane za sztukę. Konsensus odwilży 1955 roku i agon przełomu po 1989 roku ramują dwie narracje o sztuce polskiej: tego, co miało być niewidoczne i tego, co skandaliczne, wątpliwe i ambiwalentne.

  • Agnieszka Palicka

    Autorka przedstawia skomplikowane związki i zależności pomiędzy XX-wieczną sztuką, historią, polityką i obyczajowością. Analizuje kulturotwórcze znaczenia dwóch istotnych wydarzeń z najnowszej historii Polski: zmierzchu ery stalinowskiej (1955) oraz upadku komunizmu (1989).
Przełom, nowe otwarcie, powiew wolności to wyzwania dla artystów, którzy musieli zmagać się z represyjną ideologią realnego socjalizmu także jako kierunku w sztuce. Autorka przywołuje życiorysy twórców o dużym dorobku i renomie oraz zapomnianych, a niezmiernie interesujących eksperymentatorów. Bardzo interesujące są rozważania o dyskusji na temat kryteriów oceny wielkości sztuki i jej twórców. Autorka nie unika związków między biografią, twórczością a układami towarzyskimi i zapotrzebowaniem społecznym, czyli politycznym, na określony kierunek w sztuce lub wariację na temat danego kierunku.
    Fragment recenzji opublikowanej w miesięczniku „Forum akademickie” 9/2012
  • Marta Leśniakowska

    W ciągle dość skromnej bibliografii prac o polskiej powojennej sztuce pojawiła się ważna książka. Dotyczy sztuki pokazanej w perspektywie dwóch przełomów politycznych - po Odwilży 1956 i po upadku komunizmu 1989. Anna Markowska uważa, że te dwie daty wyznaczają symbolicznie różne sposoby stabilizowania się status quo w polu sztuki. Celem autorki jest więc "przetestowanie wstępnej tezy, że oba przełomy miały odmienny charakter - pierwszy o charakterze konsensusu, drugi - pluralistycznego agonizmu". I tytuł, i teza prowokują do stawiania pytań. (...) Książka Markowskiej metodologicznie reprezentuje socjologiczną/społeczną historię sztuki, zaangażowaną w dyskurs postkolonialny i hermeneutykę. Autorkę interesuje nie tyle dzieło sztuki i jego interpretacja, ile życie artystyczne w całym jego uwikłaniu od zakończenia wojny do początku XXI wieku. (...) Jako książka przynależna do krytycznej historii sztuki, Dwa przełomy unieważniają również rozgraniczenia między krytyką artystyczną i rozprawą naukową. Między innymi dzięki temu praca jest tak ciekawa. Przekonująco odsłania nie tylko mechanizmy funkcjonowania poodwilżowego konsensusu, stawiającego sobie za cel "raczej stwarzanie iluzji niż odkrywanie rzeczywistości". Także, co warto podkreślić, pokazuje dokonujące się po 1989 r. zmiany/przesunięcia w obszarze artystycznym, by na nowo można było przyjrzeć się ciągle mało przebadanemu zjawisku pseudoawangardy z jej strefami wpływów, a wreszcie z tzw. polskiej ideozy, jak to określa Andrzej Turowski, której efektem jest niewygasające marzenie o nowym konsensusie sztuki z władzą.
Napisz recenzję

Napisz własną recenzję

Captcha
  • Anna Markowska

    Historyk i krytyk sztuki, profesor Uniwersytetu Wrocławskiego. Wydała książki: Język Neuera. O twórczości Jonasza Sterna, Cieszyn 1998; Sztuka w Krzysztoforach. Między stylem a doświadczeniem, Cieszyn-Kraków 2000; Definiowanie sztuki - objaśnianie świata. O pojmowaniu sztuki w PRL-u, Katowice 2003; Komedia sublimacji. Granica współczesności a etos realności w sztuce amerykańskiej, Warszawa 2010. 

Inne produkty z tej kategorii

Newsletter

Jeśli są Państwo zainteresowani otrzymywaniem aktualnych informacji z Wydawnictwa Naukowego UMK, prosimy o zapisanie się do listy odbiorców naszego newslettera.

Dodano do koszyka:

Lorem ipsum