Kategoria: Nauki humanistyczne / Archeologia

Polska ceramika z ornamentyką wolnomularską / Polish ceramics with masonic ornamentation

autorzy:

Marek Kołyszko

75,00 zł Najniższa cena z 30 dni: 75,00 zł

Wysyłamy w przeciągu 5 dni roboczych

szt

Rok wydania:2025 Nr wydania:Wydanie pierwsze Liczba stron:216 ISBN:978-83-231-6293-3 eISBN:978-83-231-6294-0 DOI: https://doi.org/10.12775/978-83-231-6294-0

OPIS

Dla masonerii zwyczaj dekorowania ceramiki ornamentyką wolnomularską pokrywa się z jej najwcześniejszymi dziejami. Nie są one tak odlegle jak historia dekorowanej ceramiki w ogóle. Dzięki uprzejmości Pani Olgi van Rossum i Pana Henryka Wieniewskiego mamy okazję do zaprezentowania zbioru ceramiki polskiej z ornamentyką wolnomularską. Przedstawiane okazy pochodzą z ich kolekcji. Prezentacja ta jest wyjątkowa, ponieważ wyroby te stanowią unikatowy zbiór dostępny jedynie dla wąskiego grona odbiorców. Są nimi jedynie członkowie – bracia – lóż wolnomularskich lub nieliczne osoby prawne (np. muzea wolnomularskie, loże poza macierzystą) i fizyczne, które z uwagi na zasługi czy współpracę otrzymały któryś z pamiątkowych wyrobów. Znikoma część tych naczyń pojawia się na aukcjach dzieł sztuki. Przedstawiona kolekcja jest wyjątkowa również dlatego, że wchodzące w jej skład wyroby są identyfikowalne z konkretną obediencją wolnomularską i związanymi z nią lożami. Większość znanej ceramiki z innych czasów i pochodzącej z różnych krajów jest ceramiką z dekoracją wolnomularską, która mogła służyć niemal każdej loży i każdej obediencji wolnomularskiej. Mimo elektronicznych źródeł informacji artefakty te są przedmiotami niedostępnymi dla osób postronnych. Zawsze taka ograniczona dostępność wydaje się atrakcyjna dla publicznej prezentacji zbioru. Zwłaszcza wówczas, kiedy pojawia się po raz pierwszy. Tak jest w przypadku prezentowanej ceramiki, która umożliwia poznanie nieosiągalnego wcześniej zbioru.

Fragment wstępu

SPIS TREŚCI Wstęp / 11

1. Zarys historii ceramiki z ornamentyką masońską / 21

2. Agapa, loża stołowa, bankiety / 35

3. Autorka prac / 63

4. Chronologia zbioru / 65

5. Zakres surowcowy / 67

5.1. Pochodzenie porcelanowych podkładów – nośników dekoracji / 67

5.2. Krótka charakterystyka producentów porcelanowych nośników / 68

5.2.1. Bogucice / 68

5.2.2. Ćmielów / 70

5.2.3. Łubiana / 72

5.3. Krótka charakterystyka porcelany. 73

5.3.1. Porcelana w systemie klasyfikującym ceramikę / 78

5.3.2. Porcelana użytkowa / 79

5.3.3. Galanteria porcelanowa / 83

6. Technika i technologia wykonywania dekoracji/zdobień / 85

6.1. Technologia zdobienia podszkliwnego (wszkliwnego) / 86

6.1.2. Technika wykonywania wątków zdobniczych dekoracji podszkliwnych (wszkliwnych) / 91

6.1.2.1. Ręcznie z użyciem pędzla / 91

6.1.2.2. Ręcznie z użyciem szablonu / 96

6.1.3. Technologia zdobienia naszkliwnego / 97

6.1.3.1. Technika wykonywania wątków zdobniczych dekoracji naszkliwnej / 98

6.1.3.1. Technika stempelkowania lub pieczątkowania / 100

6.1.3.2. Technika stalodruku lub druku / 101

6.1.3.3. Kalkomania / 103

6.1.3.4. Sitodruk / 105

6.1.3.4. Metoda fotograficzna / 107

7.Układ katalogu / 109

8. Katalog111 8.1. Serwisy / 111

8.1.1. Komplet wykonany dla loży „Ul” (La Ruche) w Toruniu / 111

8.1.2. Komplet wykonany dla loży „Erasmus Roterodamus” w Ustroniu / 116

8.1.3. Komplet wykonany dla loży „Jan Henryk Dąbrowski” na W.: Warszawy / 135

8.2. Galanteria – souveniry / 139

8.2.1. „Barszczówka” i 2.2. pamiątkowy spodek / 139

8.2.3. Miniaturowy półmisek / 142

8.2.4. Talerzyk – muszelka / 144

8.2.5. Talerzyk – listek / 147

8.2.6. i 8.2.7. Dzwonki / 148

8.2.8. Świeczniki / 151

8.3. Talerze okolicznościowe / 155

8.3.1. Talerz średni/deserowy wykonany z okazji 10-lecia loży „Erasmus Roterodamus” w Ustroniu / 155

8.3.2. Talerz duży wykonany z okazji powołania loży „Ul” w Toruniu159

8.3.3. Talerz pamiątkowy, duży / 162

8.3.4. Talerz pamiątkowy wykonany dla Province de Neuilly Bineau, Grand Loge National Francaise z okazji obchodów 30-lecia jej istnienia / 168

8.3.5. Talerz duży pamiątkowy wykonany dla założyciela obediencji francuskiej G.·.L.·.C.·.S.·. M (…) L(…). / 172

8.3.6. i 8.3.7. Talerze pamiątkowe: obiadowy i zakąskowy wykonane dla loży „Albert Sasko-Cieszyński” w Cieszynie / 176

8.3.8. Talerz pamiątkowy dla H (…).W(…) / 178

8.3.9. Talerzyk pamiątkowy wykonany dla loży „Rising Sun” jako prezent od loży „Jan Henryk Dąbrowski” / 181

9. Symbole wolnomularskie występujące na ceramice zaprezentowanej w „Katalogu” / 185

10. Spis ilustracji / 207

11. Bibliografia / 213

Recenzje

Autorzy

Marek Kołyszko

MAREK KOŁYSZKO – adiunkt w Instytucie Archeologii Wydziału Nauk Historycznych UMK. Archeolog, specjalista w zakresie konserwacji zabytków archeologicznych. Autor wielu realizacji w Polsce i za granicą (w Republice Irlandii, Libii, Rumunii, Republice Federalnej Niemiec, Rosji, Stanach Zjednoczonych, we Włoszech, na Litwie i Słowacji) oraz projektu dotyczącego zabytków prekolumbijskich z Boliwii. Przez osiem lat pełnił funkcję rzeczoznawcy wicepremiera w dziedzinie konserwacji zabytków archeologicznych. Członek zagraniczn ych organizacji w Stanach Zjednoczonych i we Francji. Doktor historii. Autor ponad stu artykułów, współautor kilkunastu publikacji zwartych, autor dziesięciu książek; trzy z nich poświęcone są symbolom i artefaktom wolnomularskim.

MAREK KOŁYSZKO – an assistant professor at the Institute of Archaeology, Faculty of Historical Sciences, Nicolaus Copernicus University. He is an archaeologist and specialist in the conservation of archaeological monuments. He has authored numerous projects in Poland and abroad, including the Republic of Ireland, Libya, Romania, the Federal Republic of Germany, Russia, the United States, Italy, Lithuania, and Slovakia, as well as on pre-Columbian monuments in Bolivia. For eight years, he served as an expert to the Deputy Prime Minister in the eld of archaeological conservation. He is a member of international organisations in the United States and France. He holds a PhD in history. He is the author of over a hundred articles, co-author of several monographs, and author of ten books, three of which are dedicated to Masonic symbols and artefacts.

Książki autora:

- Polska ceramika z ornamentyką wolnomularską / Polish ceramics with masonic ornamentation
- Dewocjonalia z końca XVI-XVIII wieku pochodzące z badań archeologicznych na terenie Polski. Stan zachowania, identyfikacja, zagadnienia konserwatorskie
- Wizerunki podwójnego krzyża w kulturze Polski
- Cmentarz parafii pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Śliwicach w latach 1867-1920