• Home
  • Historia
  • Między minimalizmem a maksymalizmem. Dylematy ideowe Stanisława Stommy i Janusza Zabłockiego

Małgorzata Strzelecka

Między minimalizmem a maksymalizmem. Dylematy ideowe Stanisława Stommy i Janusza Zabłockiego

Wysyłamy w ciągu 7 dni
Redirect to ibuk.pl
ISBN:
978-83-231-3533-3
Publication year:
2015
Pages number:
440
Nr wydania:
pierwsze
Typ okładki:
miękka
Publisher:
Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

50,00 zł

miękka

Małgorzata Strzelecka

Między minimalizmem a maksymalizmem. Dylematy ideowe Stanisława Stommy i Janusza Zabłockiego

Kategoria produktu:

Małgorzata Strzelecka jest absolwentką Wydziału Nauk Historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, obecnie adiunktem w Instytucie Historii i Archiwistyki UMK. W kręgu jej zainteresowań badawczych znajdują się zagadnienia z historii oświaty w Polsce oraz aktywność publicystyczna i społeczna katolików skupionych w ruchu Znak. W ramach prowadzonych badań poddaje analizie m.in. aktywność publiczną przedstawicieli szeroko rozumianego ruchu społecznego Znak, na który składały się redakcje czasopism katolickich („Tygodnika Powszechnego” oraz miesięczników „Znak” i „Więź”), pięciu KIK (Krakowa, Warszawy, Wrocławia, Poznania i Torunia), a także środowiska dwumiesięcznika „Chrześcijanin w Świecie”, Ośrodka Dokumentacji i Studiów Społecznych oraz Koła Poselskiego „Znak”. W badaniach szczególne miejsce poświęca biografistyce oraz popularyzacji wiedzy historycznej. Autorka monografii Trudne kompromisy. Środowisko „Tygodnika Powszechnego” wobec reform systemu oświaty i wychowania w latach 1945–1989 (Toruń 2009) oraz artykułów, m.in. Początki aktywności publicystycznej Jerzego Turowicza w latach trzydziestych XX w.; Odkrywanie katolicyzmu na nowo – formowanie tożsamości ideowej Stanisława Stommy w latach 20. i 30. XX w.; Sobór Watykański II na łamach „Tygodnika Powszechnego” i miesięcznika „Znak”; Jerzy Turowicz w świetle dokumentów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych; Środowisko miesięcznika „Więź” wobec reform systemu oświaty i wychowania lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych.

Stanisław Stomma i Janusz Zabłocki to katolicy ukształtowani w odmiennych epokach historycznych przez różne środowiska ideowe. Po wojnie spotkali się w Krakowie, ale ich drogi się rozeszły, natomiast skrzyżowały ponownie, kiedy w wydarzeniach Października 1956 r. dostrzegli możliwość włączenia się w nurt działań na rzecz demokratyzacji ustroju państwa. Odmienny stosunek grup reprezentowanych przez S. Stommę i J. Zabłockiego w Znaku wobec władz i polityki obozu rządowego, w tym roli, jaką mogli odgrywać katolicy Koła Poselskiego „Znak” w Sejmie PRL, doprowadził w 1976 r. do rozpadu środowiska. O sytuacji, jaka spotkała J. Zabłockiego w 1985 r. po odsunięciu go od prac w parlamencie, Jan Żaryn we wstępie do trzeciego tomu Dzienników J. Zabłockiego napisał: „Historia zatoczyła koło; tym razem Janusza Zabłockiego i ODiSS spotkała represja wykluczenia z życia publicznego, podobnie jak niegdyś – w 1976 r. – ekipa Gierka pozbyła się natrętnego posła – Stanisława Stommy, a większość ówczesnego środowiska »Znaku« miała zostać odcięta od zysków wypracowanych przez »Libellę«”.

WSTĘP / 7

Rozdział I
DZIECIŃSTWO I MŁODOŚĆ
ŚRODOWISKO RODZINNE / 37
PIERWSZE INSPIRACJE IDEOWE / 38
WOJENNE DOŚWIADCZENIA / 55
POCZĄTKI AKTYWNOŚCI SPOŁECZNEJ I PUBLICYSTYCZNEJ / 59

Rozdział II
W POSZUKIWANIU KIERUNKU AKTYWNOŚCI SPOŁECZNEJ W LATACH 1945–1955
TRZY OŚRODKI PRASY KATOLICKIEJ / 71
STANISŁAW STOMMA JAKO FILAR ŚRODOWISKA „TYGODNIKA POWSZECHNEGO” I MIESIĘCZNIKA „ZNAK” / 76
JANUSZ ZABŁOCKI W POSZUKIWANIU FORM „ZESPOŁOWEGO TRWANIA” / 100
• Od ideałów harcerstwa i Szarych Szeregów do środowiska „Dziś i Jutro” (1945–1949) / 100
• Jako katolik zaangażowany w zespole „Dziś i Jutro” (1950–1955) / 114

Rozdział III
W CZASACH PRZYWÓDZTWA JERZEGO ZAWIEYSKIEGO W ŚRODOWISKU ZNAKU (1957–1969)
W PROCESIE FORMOWANIA STRUKTUR I OBLICZA IDEOWEGO ZNAKU (1957–1961) / 133
• W kształtującym się Ogólnopolskim Klubie Postępowej Inteligencji Katolickiej / 133
• Wobec federacyjnej formuły środowiska Znaku / 143
• W roli liderów / 154
• Wobec neopozytywizmu / 161
• W stosunku do „więziowego socjalizmu” / 170
• Wokół dwóch stylów myślenia o aktywności politycznej i społecznej / 181
• W Sejmie PRL II kadencji (1957–1961) / 191
WOBEC NARASTAJĄCYCH NAPIĘĆ W „WIĘZI” I ŚRODOWISKU ZNAKU (1961–1969) / 207
• W Sejmie PRL III kadencji (1961–1965) / 208
• W obliczu konfliktu w „Więzi” / 215
• W okresie Soboru Watykańskiego II / 224
• W IV kadencji Sejmu PRL (1965–1969) / 232
• Wobec obchodów milenium / 239
• W obliczu wojny na Bliskim Wschodzie / 241
• Wobec wyodrębnienia Ośrodka Dokumentacji i Studiów Społecznych / 243
• W obliczu wydarzeń marcowych 1968 r. / 250
• Wobec interwencji wojsk Układu Warszawskiego w Czechosłowacji / 265
• W obliczu autonomicznych dążeń Ośrodka Dokumentacji i Studiów Społecznych / 268

Rozdział IV
W CZASACH TRUDNYCH KOMPROMISÓW I ROZBICIA ŚRODOWISKA ZNAKU (1969–1976)
W SEJMIE PRL V KADENCJI (1969–1972) / 273
• Wobec wyborów parlamentarnych / 273
• Bez Jerzego Zawieyskiego / 278
• Wobec podziału grupy „Więzi” / 281
• W obliczu wydarzeń z grudnia 1970 r. / 294
• Wokół idei spotkań międzyśrodowiskowych / 303
• W pracy poselskiej / 307
W SEJMIE PRL VI KADENCJI (1972–1976) / 321
• Wobec wyborów / 321
• W aktywności parlamentarnej / 327
• Pozaparlamentarne inicjatywy Janusza Zabłockiego / 332
• Wobec tendencji centralizacyjnych w środowisku Znaku / 335
• W publicystyce / 339
• W kontaktach międzynarodowych / 348
• W sytuacji rzeczywistego rozchodzenia dróg / 354
• Wobec zmian w Konstytucji PRL / 359
• W realiach podziału Znaku / 373

ZAKOŃCZENIE / 385
BIBLIOGRAFIA / 399
INDESK OSOBOWY / 431

No reviews

At the moment there is no reviews for this book. You can write your own!!!

Write review

Write your own review

Captcha

Newsletter

If you are interested in receiving news from Wydawnictwo Naukowe UMK, please subscribe to our newsletter.

Dodano do koszyka:

Lorem ipsum