• Home
  • Literaturoznawstwo
  • Kalekująca nowoczesność a literatura. Dialektyczne przygody u zarania polskiej modernizacji

Kacper Kutrzeba

Kalekująca nowoczesność a literatura. Dialektyczne przygody u zarania polskiej modernizacji

Wysyłamy w ciągu 5 dni roboczych
Publication year:
2022
Pages number:
530
Nr wydania:
pierwsze
Format:
148 x 210 mm
Series:
Monografie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej
Publisher:
Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika
ISBN (oprawa twarda):
978-83-231-4898-2
ISBN (oprawa miękka):
978-83-231-4897-5
eISBN:
978-83-231-4899-9

30,40 zł

Kacper Kutrzeba

Kalekująca nowoczesność a literatura. Dialektyczne przygody u zarania polskiej modernizacji

Kategoria produktu:

Celem książki jest wykorzystanie analizy literatury powstającej w czasach wielkich przemian pierwszej połowy XIX wieku do tego, by inaczej spojrzeć na początki polskiej nowoczesności i zdać relację z jej specyfiki wynikającej z półperyferyjnej modernizacji stojącej u jej genezy.

Podporządkowana pozycja w ramach systemu-świata skutkuje tym, że modernizacja półperyferiów już od swojego punktu wyjścia wpada w inną trajektorię rozwoju niż ta znana z krajów centrum. Cechuje ją „koegzystencja asynchronizmów” oraz tendencja do ponownego nadawania życia formom i instytucjom, które wydawały się już przekroczone w postępie dziejów. W tym sensie można powiedzieć – trawestując Karola Marksa – że historia modernizacji powtarza się dwa razy: raz jako tragedia, drugi raz jako farsa. Jako że modernizacja jest warunkiem możliwości oraz motorem nowoczesności jako szerokiej formacji kulturowo-społecznej, to nie inaczej sytuacja wygląda w sferze dyskursywnych zmagań z artykulacją nowej epoki. W literaturze polskiej pierwszej połowy XIX wieku odnajdujemy żywiołową dialektykę radykalnych idei nowoczesnego przełomu i idei będących anachronicznym trwaniem przedkrytycznej formacji myślowej.

„Kalekująca” nowoczesność to właśnie nowoczesność, która mimo swoich obiektywnych ograniczeń – takich jak brak odpowiedniej bazy społecznej, ugruntowanych pojęć albo rozwiniętej samowiedzy – odważnie podejmuje próby zmierzenia się z wyzwaniami swojej epoki, mimo że z konieczności nierzadko w tych próbach błądzi i sięga po protezy ideologiczne bądź anachroniczne dyskursy. Zaproponowana w książce interpretacja twórczości polskich romantyków ukazuje ich jako świadków turbulentnych narodzin polskiej nowoczesności, a ich dzieła jako swoiste pole doświadczalne, gdzie są testowane różne sposoby myślowego odniesienia do specyficznej nowoczesności przypadającej w udziale półperyferiom. Początek nowoczesności w Polsce to traumatyczne narodziny z wszystkimi ich problemami, a nie spóźnione powtórzenie drogi znanej z centrum dziejów.

Wstęp / 7

Część I
Rozdział 1. Marks / 29
Rozdział 2. Nietzsche / 63
Rozdział 3. Weber / 97
Rozdział 4. Hegel / 111

Część II
Rozdział 1. Romantyzm: weltanschauung czy ideologia? / 135
Rozdział 2. Ontologie nowoczesności: o nowoczesnościach alternatywnych i zwielokrotnionych / 157

Część III
Rozdział 1. Trzecia część Dziadów wobec nowoczesności / 197
Rozdział 2. Krasińskiego Mickiewiczem / 261
Rozdział 3. „Energia to wieczna rozkosz”: Nie-boska komedia i egzorcyzmowanie fascynacji / 273
Rozdział 4. Mistyka polityczna / 331
Rozdział 5. Genezis z ducha, czyli o podmiotowości i naturze / 355
Rozdział 6. Witalistyczny tanatyzm Juliusza Słowackiego / 385

Zakończenie / 469
Bibliografia / 477
Summary / 497
Indeks osób / 503

No reviews

At the moment there is no reviews for this book. You can write your own!!!

Write review

Write your own review

Captcha
  • Kacper Kutrzeba

    Literaturoznawca i antropolog literatury, doktor nauk humanistycznych. Absolwent Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych UJ oraz studiów doktoranckich na Wydziale Polonistyki UJ. Zajmuje się teoriami nowoczesności, problematyką peryferyjnej modernizacji, literaturą romantyzmu oraz filozofią niemiecką. W swoich badaniach nad literaturą łączy perspektywy teoretyczne filozofii heglowskiej i marksistowskiej z teoriami społecznymi odnoszącymi się do problemu nierównego rozwoju oraz dziedzictwa kolonializmu. Na Wydziale Polonistyki UJ prowadzi zajęcia poświęcone etnologii literatury oraz filozofii kultury. Autor artykułów w czasopismach naukowych („Ruch Literacki”, „Wiek XIX”) oraz tomach zbiorowych.

Newsletter

If you are interested in receiving news from Wydawnictwo Naukowe UMK, please subscribe to our newsletter.

Dodano do koszyka:

Lorem ipsum