Violetta Wróblewska

"Od potworów do znaków pustych". Ludowe demony w polskiej literaturze dla dzieci

Wysyłamy w ciągu 7 dni
Przekierowanie do ibuk.pl
ISBN:
978-83-231-3151-9
Rok wydania:
2014
Liczba stron:
276
Nr wydania:
pierwsze
Typ okładki:
miękka
Seria:
Paralele: Folklor - Literatura - Kultura
Wydawca:
Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

38,00 zł

miękka

Violetta Wróblewska

"Od potworów do znaków pustych". Ludowe demony w polskiej literaturze dla dzieci

Kategoria produktu:

Książka poświęcona jest postaciom demonicznym w twórczości pisarzy polskich XIX-XXI wieku. Jej bohaterami są najpopularniejsze i najbardziej charakterystyczne postaci z literatury dziecięcej, takie jak Baba Jaga, smok i krasnal, chociaż nie brak informacji o strzydze, topielcu czy dziwożonie. W pracy podjęto problematykę pochodzenia wymienionych istot, pokazano ich rolę w ludowej demonologii, a następnie przedstawiono ich różnorakie metamorfozy, zarówno w folklorze tradycyjnym, jak i w utworach dla dzieci. Zasadnicza teza monografii, zasugerowana w jej tytule, wyraźnie wskazuje kierunek opisanych przemian – od postaci przerażających, demonicznych, w których istnienie niejednokrotnie wierzono, w postaci fantastyczne, o dużym ładunku komizmu czy utylitaryzmu; od kulturowych znaków o wyraźnym wydźwięku moralistycznym po znaki semantycznie puste, pozbawione jakiejkolwiek głębi znaczeniowej służącej kształtowaniu charakteru czy choćby gustu estetycznego odbiorców. Przyczyna opisanych w rozprawie przekształceń i procesów (m.in. karnawalizacji, symplifikacji, hiperbolizacji, infantylizacji) silnie związana jest ze zmianami kulturowymi, zwłaszcza z zanikiem tradycyjnej kultury ludowej, stanowiącej główny punkt odniesienia dla charakteryzowanych w rozprawie postaci, jak i ze stopniowym zawłaszczaniem jej elementów przez twórców kultury popularnej, kierujących się pobudkami komercyjnymi. W pracy wskazano także pozytywne przykłady wykorzystania polskiego folkloru przez pisarzy, ale zdecydowanie znajdują się one w mniejszości. W finalnej części rozprawy, obok rozważań teoretycznych, zawarto próbę opisu przekształceń materiału ludowego na poziomie literatury dla młodzieży (na przykładzie fantasy), wskazując nieco odmienne tendencje w kreacji wizerunków demonów niż te widoczne w twórczości dla najmłodszych (obok symplifikacji wyraźnie widoczna skłonność do brutalizacji i erotyzacji bohaterów).

Wstęp / 7

Rozdział 1. Od demonów ludowych do demonów literackich / 21
1.1 Demony ludowe / 23
1.2 Demony literackie / 39

Rozdział 2. Baba Jaga w folklorze i w literaturze dla najmłodszych / 51
2.1. Kim jest Baba Jaga? / 51
2.2. Jędza w polskich opowieściach ludowych / 61
2.3. Raz, dwa, trzy, Baba Jaga patrzy – demon w folklorze dziecięcym / 72
2.4. Baba Jaga w literaturze dla dzieci / 78

Rozdział 3. Smok w tradycji ludowej i literackiej / 103
3.1. Wyobrażenia smokow i ich funkcje w kulturze ludowej / 103
3.2. Smoki w ludowych bajkach magicznych / 113
3.3. Smok wawelski i inne smoki w polskiej literaturze dla dzieci / 121

Rozdział 4. Krasnal, kraśnię, ubożę. Ludowe i literackie obrazy krasnoludków / 149
4.1. Krasnale w polskiej prozie ludowej / 150
4.1.1. Kraśniaki jako bohaterowie podań wierzeniowych / 153
4.1.2. Krasnale w bajkach magicznych / 159
4.2. Literackie obrazy krasnoludkow / 165

Rozdział 5. Strzyga jako bohater baśni literackiej i fantasy, czyli demon na warsztacie literata / 197
5.1. Strzyga w wersji ludowej / 198
5.2. Obraz strzygi w baśni literackiej (Strzyga Romana Zmorskiego) / 205
5.3. Strzyga jako bohater fantasy (Wiedźmin Andrzeja Sapkowskiego) / 218

Zakończenie / 235
Spis ilustracji / 245
Bibliografia / 247
Nota bibliograficzna / 267
Indeks nazwisk / 269

Brak recenzji

Na razie nie ma recenzji dla książki. Możesz napisać własną!!!

Napisz recenzję

Napisz własną recenzję

Captcha

Produkty Powiązane

Zobacz wszystkie

Inne produkty z tej kategorii

Newsletter

Jeśli są Państwo zainteresowani otrzymywaniem aktualnych informacji z Wydawnictwa Naukowego UMK, prosimy o zapisanie się do listy odbiorców naszego newslettera.

Nie udało się otworzyć pliku PDF.

Dodano do koszyka:

Lorem ipsum